מעשה א אבידת בת מלך חלק ב

פֿון װיקיביבליאָטעק
קפיצה לניווט קפיצה לחיפוש

מפתחות_ספורי_מעשיות

אבידת בת המלך

דער שני למלכות זוכט דעם גאלדענעם בארג מיט דעם פערלנעם שלאס[רעדאַקטירן]

הָאט עֶר אִיבֶּערְגֶעלָאזְט דֶעם מְשָׁרֵת אוּן אִיז שׁוֹין אַלֵיין גֶעגַאנְגֶען זִי זוּכְן. אוּן אִיז גֶעגַאנְגֶען אוּן הָאט זִי גֶעזוּכְט כַּמָה שָׁנִים. הָאט עֶר זִיךְ מְיַישֵׁב גֶעוֶוען. אַז אִין יִשׁוּב גֶעפִינְט זִיךְ בְּוַודְאַי נִישְט קֵיין גָאלְדֶענֶער בַּארְג אוּן אַ פֶּערְלֶנֶער שְׁלָאס. וָוארְן עֶר אִיז גִעוֶוען גֶענִיט[1] אִין דִי קְרֹאינִיקֶיס (לַאנְדקַארְטֶע)[2] עַל כֵּן וֶועל אִיךְ גֵיין אִין מִדְבָּרִיוֹת דָארְטְן זוּכְן. אִיז עֶר גֶעגַאנְגֶען זִי זוּכְן אִין מִדְבָּרִיוֹת כַּמָה וְכַמָה שָׁנִים. דֶער נָאךְ הָאט עֶר דֶערְזֶען[3] זֵייעֶר אַ גְרוֹיסְן מֶענְטְשׁ וָואס דִי גְרֵייס אִיז גֶעוֶוען נִישְט מֶענְטְשְׁלֶעךְ. אוּן הָאט גֶעטְרָאגְן אַ גְרוֹיסֶן בּוֹים. וָואס אִין יִשׁוּב גִעפִינְט זִיךְ נִישְט אַזוֹי אַ גְרוֹיסֶער בּוֹים, אוּן דֶער מֶענְשׁ הָאט אִים גֶעפְרֶעגְט: וֶוער בִּיסְטוּ? הָאט עֶר אִים גֶעעֶנְפֶערְט אִיךְ בִּין אַ מֶענְטְשׁ. הָאט זִיךְ דֶער גְרוֹיסֶער מֶענְטְשׁ פַארוואוּנְדֶערְט, אוּן הָאט גֶעזָאגְט: אִיךְ בִּין שׁוֹין אַזוֹי אַ לַאנְגֶע צַייט אִין דֶער מִדְבָּר הָאבּ אִיךְ קֵיין מָאל דָא נִישְט גֶעזֶען קֵיין מֶענְטְשׁ. הָאט עֶר אִים דֶערְצֵיילְט דִי גַאנְצֶע מַעֲשֶׂה כַּנַּ"ל. אוּן אַז עֶר זוּכְט אַ גָאלְדֶענֶעם בַּארְג אוּן אַ פֶּערְלֶנֶעם שְׁלָאס. הָאט עֶר אִים גֶעעֶנְפֶערְט עֶס אִיז בְּוַודְאַי נִישט פַארְהַאנְדֶן, אוּן הָאט אִים מַדְחֶה גֶעוֶוען אוּן הָאט אִים גֶעזָאגְט מֶען הָאט דִיר אַיינְגֶערֶעדְט אַ נַארִישְׁקֵייט וָוארְן עֶס גֶעפִינְט זִיךְ בְּוַודְאַי נִישְט. הָאט עֶר זֵייעֶר אָנגֶעהוֹיבְּן צוּ וֵויינֶען (הַיְינוּ דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת הָאט זֵייעֶר גֶעוֵויינְט אוּן הָאט גֶעזָאגְט) עֶס גֶעפִינְט זִיךְ בְּוַודְאַי יָא, עֶס מוּז זִיךְ עֶרְגֶעץ גֶעפִינֶען. אוּן עֶר הָאט אִים מַדְחֶה גֶעוֶוען (הַיְינוּ דֶער וִוילְדֶער מֶענְטְשׁ הָאט אִים מַדְחֶה גֶעוֶוען אוּן הָאט אִים גֶעזָאגְט) מֶען הָאט דִיר אַ נַארִישְׁקֵייט אַיינְגֶערֶעדְט אוּן עֶר הָאט גֶעזָאגְט (דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת) עֶס אִיז בְּוַודְאַי פַארְהַאנְדְן עֶרְגֶעץ.
הָאט עֶר אִים גִעזָאגְט (דֶער וִוילְדֶער מֶענְשׁ צוּם שֵׁנִי לְמַלְכוּת) נָאךְ מַיין דֵיעָה נָאךְ אִיז דָאס אַ נַארִישְׁקֵייט נָאר וַוייל דוּ שְׁפַּארְסְט זִיךְ בְּכֵן אִיךְ בִּין אַ מְמוּנֶה אִיבֶּער אַלֶע חַיוֹת וֶועל אִיךְ דִיר צוּלִיבּ טָאן[4] אוּן וֶועל צוּנוֹיפְרוּפְן רוּפֶן אַלֶע חַיוֹת זֵיי לוֹיפְן אוֹיס[5] גָאר דִי וֶועלְט טָאמֶער וֶועט וִויסְן אֵיינֶע פוּן זֵיי פוּן דֶעם בַּארְג מִיט דֶעם שְׁלָאס הַנַּ"ל. הָאט עֶר צוּנוֹיפְגֶערוּפְן אַלֶע חַיוֹת פוּן קְלֵיין בִּיז גְרוֹיס אוּן הָאט זֵיי גֶעפְרֶעגְט. הָאבְּן זֵיי אַלֶע גֶעעֶנְפֶערְט זֵיי הָאבְּן נִישְט גֶעזֶען. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט זֶעסְטוּ מֶען הָאט דִיר אַ נַארִישְׁקֵייט אַיינְגֶערֶעדְט, אַז דוּ וִוילְסְט מִיךְ פָאלְגְן קֶער דִיךְ אוּם, וָוארְן דוּ וֶועסְט בְּוַודְאַי נִיט גֶעפִינֶען, וָוארְן עֶס אִיז נִיט דָא אוֹיף דֶער וֶועלְט, אוּן דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת הָאט זִיךְ זֵייעֶר גֶעשְׁפַּארְט אוּן הָאט גֶעזָאגְט עֶס מוּז בְּוַודְאַי יאָ זַיין.
הָאט עֶר אִים גִעזָאגְט (דֶער וִוילְדֶער מֶענְטְשׁ צוּם שֵׁנִי לְמַלְכוּת) אִיךְ הָאבּ אַ בְּרוּדֶער אִין דֶער מִדְבָּר אוּן עֶר אִיז אַ מְמוּנֶה אִיבֶּער אַלֶע עוֹפוֹת טָאמֶער וֵוייסְן זֵיי מַחֲמַת זֵיי פְלִיעֶן הוֹיךְ אִין דֶעם אַוִיר. טָאמֶער הָאבְּן זֵיי גֶעזֶען דֶעם בַּארְג מִיט דֶעם שְׁלָאס. זָאלְסְטוּ גֵיין צוּ אִים אוּן זָאלְסְט אִים זָאגְן אַז אִיךְ הָאבּ דִיךְ גֶעשִׁיקְט צוּ אִים.

אִיז עֶר גִעגַאנְגֶען כַּמָה וְכַּמָה שָׁנִים אִים זוּכְן הָאט עֶר וִוידֶער גֶעפוּנֶען זֵייעֶר א גְרוֹיסְן מֶענְטְשׁ כַּנַּ"ל. אוּן הָאט אוֹיךְ גֶעטְרָאגְן אַ גְרוֹיסְן בּוֹים אוּן הָאט אִים אוֹיךְ אַזוֹי גֶעפְרֶעגְט וִוי דֶער עֶרְשְׁטֶער. הָאט עֶר אִים גֶעעֶנְפֶערְט דִי גַאנְצֶע מַעֲשֶׂה. אוּן אַז דֶער בְּרוּדֶער הָאט אִים גֶעשִׁיקְט צוּ אִים. אוּן עֶר הָאט אִים אוֹיךְ מַדְחֶה גֶעוֶוען בַּאֲשֶׁר עֶס גֶעפִינְט זִיךְ בְּוַודְאַי נִישְט. אוּן דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת הָאט אִים אוֹיךְ זֵייעֶר מַפְצִיר גֶעוֶוען עֶס אִיז בְּוַודְאַי יָא דָא. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט אִיךְ בִּין אַ מְמוּנָה אִיבֶּער אַלֶע עוֹפוֹת וֶועל אִיךְ זֵיי רוּפְן טָאמֶער וֵוייסְן זֵיי. הָאט עֶר צוּם אוֹיפְגֶערוּפְן אַלֶע עוֹפוֹת אוּן הָאט אַלֶע גֶעפְרֶעגְט פוּן קְלֵיין בִּיז גְרוֹיס. הָאבְּן זֵיי אִים גְעעֶנְפֶערְט זֵיי וֵוייסְן נִישְט פוּן דֶעם בַּארְג מִיט דֶעם שְׁלָאס. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט זֶעסְטוּ עֶס אִיז בְּוַדְאַי נִישְט דָא אוֹיף דֶער וֶועלְט אַז דוּ וִוילְסְט מִיךְ פָאלְגְן קֶער דִיר אוּם, וָוארְן עֶס אִיז בְּוַודְאַי נִישְט דָא. אוּן עֶר (דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת) הָאט זִיךְ זֵייעֶר גֶעשְׁפַּארְט אוּן הָאט גֶעזָאגְט עֶס אִיז בְּוַודְאַי יאָ דָא אוֹיף דֶער וֶועלְט. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט: וַוייטֶער אִין דֶער מִדְבָּר גֶעפִינְט זִיךְ דָארְט מַיין בְּרוּדֶער, עֶר אִיז אַ מְמוּנֶה אִיבֶּער אַלֶע וִוינְטְן אוּן זֵיי לוֹיפְן אוֹיס גָאר דִי וֶועלְט טָאמֶער וֵוייסְן זֵיי.

אִיז עֶר גֶעגַאנְגֶען כַּמָה וְכַמָה שָׁנִים זוּכְן, הָאט עֶר וִוידֶער גֶעפוּנֶען אַ גְרוֹיסְן מֶענְטְשׁ כַּנַּ"ל. אוּן הָאט אוֹיךְ גֶעטְרָאגְן אַ גְרוֹיסְן בּוֹים אוּן הָאט אִים אוֹיךְ גֶעפְרֶעגְט כַּנַּ"ל. הָאט עֶר אִים אוֹיךְ גֶעעֶנְפֶערְט דִי גַאנְצֶע מַעֲשֶׂה כַּנַּ"ל. הָאט אִים דֶער מֶענְטְשׁ אוֹיךְ מַדְחֶה גֶעוֶוען. אוּן דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת הָאט אִים זֵייעֶר גֶעבֶּעטְן. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט עֶר וֶועט אִים צוּלִיבּ טָאן[6] אוּן וֶועט פוּן זַיינֶעט וֶועגְן[7] צוּנוֹיפְרוּפְן אַלֶע וִוינְטְן אוּן וֶועט זֵיי פְרֶעגְן. הָאט עֶר זֵיי גֶערוּפְן. זֶענֶען גֶעקוּמֶען אַלֶע וִוינְטְן הָאט עֶר אַלֶע גֶעפְרֶעגְט. הָאבְּן זֵיי קֵיינֶער נִיט גְעוואוּסְט פוּן דֶעם בַּארְג מִיט דֶעם שְׁלָאס. הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט (דֶער מֶענְטְשׁ צוּם שֵׁנִי לְמַלְכוּת) זֶעסְטוּ אַז מֶען הָאט דִיר אַ נַארִישְׁקֵייט דֶערְצֵיילְט. הָאט אָנְגֶעהוֹיבְּן דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת זֵייעֶר צוּ וֵויינֶען אוּן הָאט גֶעזָאגְט אִיךְ וֵוייס עֶס אִיז בְּוַודְאַי יאָ דָא.
דֶערְוַוייל הָאט עֶר גִעזֶען אַז עֶס אִיז אָנְגֶעקוּמֶען נָאךְ אֵיין וִוינְט, הָאט זִיךְ דֶער מְמוּנֶה אוֹיף אִים גֶעבֵּייזֶערְט, וָואס הָאסְטוּ זִיךְ אַזוֹי פַארְשְׁפֶּעטִיקְט צוּ קוּמֶען, אִיךְ הָאבּ דָאךְ גוֹזֵר גֶעוֶוען אַז עֶס זָאלְן קוּמֶען אַלֶע וִוינְטְן, פַאר וָואס בִּיסְטוּ נִישְט גֶעקוּמֶען מִיט זֵיי? הָאט עֶר אִים גֶעעֶנְפֶערְט: אִיךְ הָאבּ מִיךְ פַארזַאמְט, מַחֲמַת אִיךְ הָאבּ בַּאדַארְפְט אָפְּטְרָאגְן[8] אַ בַּת מֶלֶךְ צוּ אַ גָאלְדֶענֶעם בַּארְג מִיט אַ פֶּערְלְנֶעם שְׁלָאס, הָאט עֶר זִיךְ זֵייעֶר דֶערְפְרֵייט (הַיְינוּ דֶער שֵׁנִי לְמַלְכוּת הָאט זִיךְ זֵייעֶר דֶערְפְרֵייט וָואס עֶר הָאט שׁוֹין זוֹכֶה גֶעוֶוען צוּ הֶערְן דָאס וָואס עֶר וִויל).
הָאט גֶעפְרֶעגְט דֶער מְמוּנֶה אִיבֶּער וִוינְטְן דֶעם וִוינְט: וָואס אִיז דָארְטְן טַייעֶר? הָאט עֶר אִים גֶעזָאגְט: דָארְט אִיז אַלְצְדִינְג טַייעֶר. הָאט זִיךְ אָנְגֶערוּפְן דֶער מְמוּנָה אִיבֶּער וִוינְטְן אוּן הָאט גֶעזָאגְט צוּם שֵׁנִי לְמַלְכוּת: בַּאֲשֶׁר אַזוֹי אַ לַאנְגֶע צַייט וָואס דוּ זוּכְסְט זִי אוּן וִוי פִיל יְגִיעוֹת דוּ הָאסְט גֶעהַאט, בְּכֵן טָאמֶער וֶועסְטוּ הַיינְט הָאבְּן אַ מְנִיעָה מַחֲמַת גֶעלְט עַל כֵּן וֶועל אִיךְ דִיר גֶעבְּן אַ כֵּלִי אַז וֶוען דוּ וֶועסְט אַרַיינְטָאן דִי הַאנְט וֶועסְטוּ פוּן דָארְט אַרוֹיסְנֶעמֶען גֶעלְט. אוּן הָאט גֶעהֵייסְן דֶעם וִוינְט אַז עֶר זָאל אִים טְרָאגְן אַהִין, אִיז גֶעקוּמֶען דֶער שְׁטָארֶעמְוִוינְט אוּן הָאט אִים אַהִין גֶעטְרָאגְן. אוּן הָאט אִים גֶעבְּרַאכְט צוּם טוֹיעֶר. זֶענֶען דָארְט גֶעשְׁטַאנֶען חַיָילוֹת אוּן הָאבְּן אִים נִישְט גֶעלָאזְט אִין שְׁטָאט אַרַיין. הָאט עֶר אַרַיינְגֶעטָאן דִי הַאנְט אִין דֶער כֵּלִי אוּן הָאט אַרוֹיסְגֶענוּמֶען גֶעלְט, אוּן הָאט זֵיי מְשַׁחֵד גֶעוֶוען. אוּן אִיז אַרַיינְגֶעגַאנְגֶען אִין שְׁטָאט אַרַיין. עֶס אִיז גֶעוֶוען אַ שֵׁיינֶע שְׁטָאט.

אוּן עֶר אִיז גֶעגַאנְגֶען צוּ אַ גְבִיר אוּן הָאט זִיךְ אָנגֶעדוּנְגֶען קֶעסְט[9]. וָוארְן מֶען בַּאדַארְף זִיךְ דָארְטְן פַארזַאמֶען. וָוארְן מֶען מוּז זֶען מִיט חָכְמָה אוּן שֵׂכֶל מֶען זָאל זִי אַרוֹיסְנֶעמֶען (אוּן וִוי אַזוֹי עֶר הָאט זִי אַרוֹיסְגֶענוּמֶען הָאט עֶר נִישְׁט דֶערְצֵיילְט). צוּם סוֹף הָאט עֶר זִי אַרוֹיסְגֶענוּמֶען אָמֵן סֶלָה.

הערות שוליים[רעדאַקטירן]

  1. געניט = גפרוווט = מנוסה.
  2. לאנדקארטע = מפת העולם.
  3. דערזען = ראה פתאום. געזען = ראה.
  4. דיר צוליב טאן = אעשה בגללך, אעשה בשבילך.
  5. אויסלויפן = לזנק, לגלוש.
  6. אים צוליב טאן = יעשה בגללו, יעשה בשבילו.
  7. פון זיינעט וועגן = בעבורו. וצריך עיון א. כפל לשון "אים צוליב טאן" ו"פון זיינעט וועגן". ב. למה הוא כותב בלשון נסתר ולא בלשון נוכח כמו אצל הממונה על החיות "איך וועל דיר צוליב טאן" ו"פון דיינעט וועגן".
  8. טראגן = לשאת. אפטראגן = למסור, להביא, להחזיר.
  9. קעסט = פירנוס, החזקה מליאה.